Μετὰ τὴν ἧττα - Γιάννης Ῥίτσος

Μετὰ τὴν ἧττα - Γιάννης Ῥίτσος

Ὕστερ’ ἀπ’ τὴν πανωλεθρία τῶν Ἀθηναίων στοὺς Αἰγὸς Ποταμούς, καὶ λίγο ἀργότερα
μετὰ τὴν τελική μας ἧττα, — πᾶνε πιὰ οἱ ἐλεύθερες κουβέντες μας, πάει κι ἡ Περίκλεια αἴγλη,
ἡ ἄνθηση τῶν Τεχνῶν, τὰ Γυμναστήρια καὶ τὰ Συμπόσια τῶν σοφῶν μας. Τώρα
βαριὰ σιωπὴ στὴν Ἀγορὰ καὶ κατήφεια, κι ἡ ἀσυδοσία τῶν Τριάντα Τυράννων.
Τὰ πάντα (καὶ τὰ πιὸ δικά μας) γίνονται ἐρήμην μας, χωρὶς καθόλου
τὴ δυνατότητα μιᾶς κάποιας προσφυγῆς, μιᾶς ὑπεράσπισης ἢ ἀπολογίας,
μιᾶς ἔστω τυπικῆς διαμαρτυρίας. Στὴ φωτιὰ τὰ χαρτιὰ καὶ τὰ βιβλία μας·
κι ἡ τιμὴ τῆς πατρίδας στὰ σκουπίδια. Κι ἂν γινόταν ποτὲ νὰ μᾶς ἐπέτρεπαν
νὰ φέρουμε γιὰ μάρτυρα κάποιον παλιό μας φίλο, αὐτὸς δὲ θὰ δεχόταν ἀπὸ φόβο
μήπως καὶ πάθει τὰ δικά μας — μὲ τὸ δίκιο του ὁ ἄνθρωπος. Γι’ αὐτὸ
καλὰ εἶναι ἐδῶ, — μπορεῖ καὶ ν’ ἀποχτήσουμε μιὰ νέα ἐπαφὴ μὲ τὴ φύση
κοιτώντας πίσω ἀπὸ τὸ σύρμα ἕνα κομμάτι θάλασσα, τὶς πέτρες, τὰ χορτάρια,
ἢ κάποιο σύννεφο στὸ λιόγερμα, βαθύ, βιολετί, συγκινημένο. Κι ἴσως
μιὰ μέρα νὰ βρεθεῖ ἕνας νέος Κίμωνας, μυστικὰ ὁδηγημένος
ἀπὸ τὸν ἴδιο ἀϊτό, νὰ σκάψει καὶ νὰ βρεῖ τὴ σιδερένια αἰχμὴ ἀπ’ τὸ δόρυ μας,
σκουριασμένη, λιωμένη κι αὐτήν, καὶ νὰ τὴν κουβαλήσει ἐπίσημα
σὲ πένθιμη ἢ δοξαστικὴ πομπή, μὲ μουσικὴ καὶ στεφάνια στὴν Ἀθήνα.

Λέρος, 21.III.68


1972, Πέτρες. Ἐπαναλήψεις. Κιγκλίδωμα